ครัวคุณต๋อย

“มะยม” ใบเป็นผัก ผลเป็นผลไม้ พืชอุดมประโยชน์

มะยม ในด้านอาหาร คนไทยใช้ยอดอ่อน และใบอ่อนของมะยมเป็นผัก หรือ ที่นิยมคือเป็นเหมือดกินกับขนมจีน นอกจากนี้ยังใช้ทำลาบ และยำในบางสูตรอีกด้วย ส่วนผลดิบของมะยม นำมากินได้หลากหลายรูปแบบทั้งตำ คลุกพริกเกลือ ดอง เชื่อม

1 ผลอุดมไปด้วยวิตามินซี  ช่วยเพิ่มระบบภูมิคุ้มกันให้แก่ร่างกาย ต่อต้านการติดเชื้อ ทำให้ฟันและเหงือกแข็งแรง มีสารต้านอนุมูลอิสระ  ที่จะช่วยปกป้องร่างกายจากความเสียหายของเซลล์ต่างๆ ในร่างกายได้ และช่วยในการชะลอวัยได้ดี

2 ผลยังช่วยระบบย่อยอาหาร สามารถบรรเทาอาการท้องผูกได้ดี เนื่องจากมีปริมาณเส้นใยสูง   วิตามินเอและแคโรทีนอยด์ที่มีอยู่ในมะยมสามารถช่วยปรับปรุงการมองเห็นได้ และป้องกันจอประสาทตาเสื่อมตามอายุ

3 มะยมมีคุณสมบัติต้านการอักเสบที่สามารถช่วยลดการอักเสบในร่างกาย  ช่วยลดอาการปวดข้อและการอักเสบได้  และมีฤทธิ์กัดเสมหะ สามารถขับเสมหะได้ด้วยการทานผลสุกหรือดิบ

4 สูตรตำรายาพื้นบ้าน ใบมะยมช่วยลดความดันโลหิต ด้วยการใช้ใบแก่พร้อมก้านประมาณ 1 กำมือ นำมาใส่หม้อเติมน้ำพอท่วม ใส่น้ำตาลเล็กน้อยเพื่อดับรสเฝื่อน ต้มให้เดือดประมาณ 5 นาที แล้วนำมาดื่มจนความดันเป็นปกติแล้วจึงหยุดรับประทาน (สูตรทางเลือก ท่านใดที่รักษาด้วยแพทย์แผนปัจจุบันอยู่แล้วไม่ควรหยุดยาที่แพทย์ให้รับประทาน)

5 ใบมะยมเป็นหนึ่งในสมุนไพรที่อยู่ในตำรับยาเขียว  ตำรับยาที่อยู่ในองค์ความรู้แพทย์แผนไทยโบราณ  ในตำรับยาเขียวก็จะมีใบไม้ที่ใช้หลายชนิด  นิยมใช้ยาเขียวในเด็กที่มีอาการไข้ออกผื่น หัด อีสุกอีใส  ซึ่งใบในตำรับยาเขียวส่วนใหญ่จะเป็นยาฤทธิ์เย็น

6 ผลมะยมมีรสเปรี้ยวจัด ถ้าหากรับประทานเข้าไปในปริมาณมากอาจทำให้ท้องเดิน ท้องร่วง เข็ดฟันและเสียวฟันได้  การใช้มะยมเพื่อหวังสรรพคุณทางยานั้นควรใช้ในปริมาณที่พอดี ไม่ควรใช้มากเกินที่ตำรายาต่างๆ ระบุเอาไว้ และไม่ควรใช้ติดต่อกันเป็นระยะเวลานานเกินไป